Prawidłowa budka lęgowa

Prawidłowa budka lęgowa

Budka lęgowa jest najistotniejszym elementem w czasie rozmnażania. W końcu w 99% przypadków brak budki jest najlepszą antykoncepcją – możecie zdrowo żywić, wydłużać dzień świetlny, dobrać najlepszą parę, ale bez niej jajka zwykle się nie pojawią.

Jednak choć sama obecność budki zachęci ptaki do lęgów, nie muszą one przebiegać bezproblemowo. Warto zastanowić się jaką budkę kupić lub zrobić, aby zapewnić samiczce komfort, zabezpieczyć jajka przed zniszczeniem i dać pisklętom możliwość dobrego rozwoju przez ten pierwszy miesiąc życia.

Wielkość budki lęgowej

W sklepach zoologicznych budki dedykowane dla papużek falistych zwykle są zdecydowanie zbyt małe. Pamiętaj, że to nie chodzi tylko o to, żeby samiczka się zmieściła – jeśli wykluje się 8 piskląt, muszą się one tam pomieścić!

W polsce większość hodowców poleca budki o wymiarach 16x20x16cm (szerokość x długość x wysokość). Jest to odpowiednia wielkość dla przeciętnego lęgu, a podłużny kształ zabezpiecza jajka przed zniszczeniem przez wskakujących do środka rodziców.

Hodowcy australijscy sugerują jednak, że wewnętrzny rozmiar budek lęgowych powinien wynosić co najmniej 21x21x21cm! To sporo więcej miejsca niż w naszych polskich odpowiednikach. Nie jestem pewna, czy to przypadek, czy jednak ma to wpływ na liczebność lęgu, ale na początku mojej hodowli robiłam własnoręcznie budki o tych wymiarach i mam wrażenie, że ilość piskląt była większa.

Budowa budki

Poza samą wielkością trzeba pomyśleć też o konstrukcji:

  • Wejście do budki powinno być okrągłe i mieć średnicę 5cm. Powinno się znajdować w którymś z górnych rogów budki. Dzięki temu zabezpieczysz pisklaki przed zbyt wczesnym wyjściem lub wręcz wypadnięciem
  • Żerdka przy wejściu – rodzice muszą mieć możliwość wejścia do budki, więc zapewnij obecność żerdki kilka centymetrów pod otworem. To może być krótki patyk przytwierdzony do budki, lub budka może być zawieszona tak, żeby otwór znajdował się blisko zwykłej żerdzi w klatce
  • Zagłębienie na jajka – w budce powinno być obecne zagłębienie, w którym samiczka będzie składać jajka. To nie musi być strasznie głęboka dziura, wystarczy niewielkie wyprofilowanie. Pamiętaj jednak, żeby znajdowało się ono w przeciwległym końcu od wejścia do budki, żeby rodzice wchodząc do niej nie uszkodzili jajek. Taki dołek pomaga samiczce utrzymać wszystkie jajka w jednym miejscu co ułatwia wysiadywanie.
  • Wentylacja – budka w górnej części powinna mieć nawiercone kilka otworów średnicy ok 1 cm, aby zapewnić lepszą wentylację
  • Haczyki do zawieszenia budki na klatce – budkę trzeba jakoś zamocować, najłatwiej to zrobić na 2 haczykach w górnej części budki.
  • Drzwiczki do kontroli budki – budka lęgowa powinna mieć jakąś część otwieraną, aby zapewnić możliwość zaglądania do środka, kontroli lęgów oraz czyszczenia wnętrza w trakcie lęgów i po ich zakończeniu. Część budek ma otwierany dach, inne jedną ze ścianek bocznych.
    • Ja w budkach mojej konstrukcji zrobiłam otwieraną ścianę boczną, i to w 2 miejscach. Do kontroli budki otwierało się tylko górną część, a do czyszczenia całą ściankę, ponieważ w budce była zrobiona:
  • Wysuwana podłoga – to nie jest konieczny element, a jedynie opcja ułatwiająca sprzątanie. W budce możesz zrobić wsuwaną podłogę, z zagłębieniem na jajka. Dzięki temu w czasie sprzątania można ją wyjąć i dobrze wyczyścić a w kątach budki nie zalegają nieczystości.
    • sugeruje się, że jeśli nie ma wysuwanej szuflady, podłoga budki powinna być grubsza niż ściany.

Materiał do budowy budki

Istotne jest, z czego zbudowana jest budka. Jednym z problemów jest oddychanie materiału – utrzymanie odpowiedniej wilgotności i mikroklimatu, a drugim toksyczność samego materiału.

Najlepszym i najbezpieczniejszym materiałem na budkę lęgową jest naturalne drewno. Jest to materiał, zapewniający odpowiednią wilgotność i mikroklimat do rozwoju zarodków. Nie ma tu mowy o osadzaniu się wilgoci na wewnętrznych ścianach budki, drewno “oddycha”. Poleca się, żeby ściany były grubości co najmniej 1 cm, a podłoga 2,5cm (lub 1cm i szuflada ok 1,5-2cm)

Coraz częściej stosuje się sklejkę, z powodu łatwości budowy i lżejszej budowy (cieńsze ścianki), jednak australijczycy i tak polecają, żeby ściany miały te 9-10mm.

Inne materiały – oczywiście każdy hodowca ma swoje metody i pomysły. Spotkałam się z różnymi rozwiązaniami:

  • płyta OSB – najtańszy materiał, ale musicie bardzo uważać, ponieważ dzielą one się na 2 rodzaje – są płyty zabezpieczane materiałami rakotwórczymi, które kompletnie się do budowy budek ani wolier nie nadają i są też takie, które tych toksycznych substancji są pozbawione i możemy je uznać za bezpieczne
  • Płyty wiórowe – jeśli są laminowane, można je traktować właściwie jak plastik. W teorii mogą wydawać się dobre, z powodu łatwości utrzymania czystości, jednak nie zapewniają one wymiany powietrza i regulacji wilgotności, a w konsekwencji zaburzy to rozwój zarodków.
  • Inne materiały jak jakiś plastik, metal, akryl itp – nie sprawdzą się także. Nie zapewnią właściwej temeratury, wilgotności i ogólnego mikroklimatu dla zarodków.

Lokalizacja budki

Jeśli zwrócisz uwagę jak duża powinna być budka i dodasz do tego jeszcze grubość ścian, sam dojdziesz do wniosku, że budka powinna wisieć poza klatką. Żeby zmieściła się ona we wnętrzu, klatka musiałaby być już niewielką wolierą ;)

A tak poważnie – polecam tylko wieszanie budki na zewnątrz, ponieważ daje nam to możliwość zaglądania do budki.

Budka powinna wisieć w górnej części klatki, ptaki najbezpieczniej czują się wysoko i stawianie budki na dnie, lub wieszanie jej przy podłodze jest zupełną pomyłką.

W budce powinno być ciemno, więc przemyśl lokalizację tak, żeby przez otwór wejściowy nie świeciło bezpośrednio źródło światła.

Przykładowa budka

Tak wyglądały budki, które robiłam dla moich papużek:

Budka lęgowa

Przód budki, nad wejściem widać niewielkie haczyki

Budka lęgowa

Z tyłu – otwarta górna część do kontroli lęgu

Budka lęgowa

Otwarta cała ścianka i wysunięta szuflada. Zagłębienie zrobione w przeciwległym kącie do otworu wejściowego

Jeśli macie jakieś pytania lub sugestie i własne doświadczenia – napiszcie w komentarzu :)

Powiązane posty: